Parsiyel yük nedir, tırın boş kalan paletleri nasıl satılır?
Parsiyel yük taşımacılığı nasıl işler, tırın boş paletleri neden para kaybettirir ve eşleştirme yazılımı aynı güzergâhtaki yükleri nasıl birleştirir?

Parsiyel yük, tek başına bir tırı doldurmayan, birkaç paletten ya da birkaç tondan oluşan sevkiyattır. Bir mobilya üreticisinin Ankara'ya gidecek sekiz paleti, bir gıda bayisinin Samsun'a göndereceği altı paleti ya da bir ambalaj fabrikasının İstanbul'a çıkaracağı dokuz paleti tipik parsiyel yüklerdir. Yük sahibi için komple tır kiralamak pahalıdır; taşıyıcı için ise yarı boş giden tır, yakıtı ve şoför maliyeti aynı kalırken gelirin yarıya düşmesi demektir.
Boş palet neden kayıp?
Standart bir tenteli dorse 33 Euro palet alır. İstanbul–Ankara hattında 18 paletle yola çıkan bir tır, kalan 15 paletin taşıyabileceği geliri hiç kazanamaz. Sefer zaten yapılacağı için bu boşluğun marjinal maliyeti çok düşüktür: biraz ek yükleme süresi ve belki birkaç kilometrelik sapma. Parsiyel yük eşleştirmesinin bütün mantığı bu düşük marjinal maliyeti gelire çevirmektir.
Eşleştirme nasıl çalışır?
Yük sahibi yükünü çıkış ve varış noktası, palet sayısı, ağırlık, hacim ve yükleme zaman penceresiyle girer. Sistem o anda yolda olan ya da yola çıkacak tırların planlı güzergâhına bakar ve şu soruları sorar:
- Alım noktası tırın kalan güzergâhına ne kadar uzak? Teslim noktası alımdan sonra mı geliyor?
- Tırda yeterli boş palet, ağırlık ve hacim payı var mı?
- Tır alım noktasına yükleme penceresi içinde yetişebilir mi?
- Yük ADR ya da soğuk zincir gerektiriyorsa araç ve sürücü uygun mu?
- Sapmanın yakıt maliyeti düşüldüğünde şoföre kalan kazanç makul mü?
Bu sorulardan geçen tırlar bir skorla sıralanır; operasyon masası en uygun tıra teklif gönderir. Şoför telefonunda "Ankara'da 6 palet, 34 km sapma, 14.200 ₺ kazanç" gibi tek satırlık bir teklif görür, kabul ederse durak listesi kendiliğinden güncellenir.
Dikkat edilmesi gerekenler
- Palet ölçüsü ve istif yüksekliği yük girişinde mutlaka sorulmalı; "6 palet" tek başına yeterli bilgi değildir.
- Yükleme penceresi gerçekçi olmalı. Penceresi 30 dakika olan bir yük için 400 km uzaktaki tırı aday saymak anlamsızdır.
- Karışık yüklemede gıda ile kimyasal aynı dorseye girmemeli; bu kural eşleştirmeye ayrıca yazılır.
- Her ek durak teslim süresini uzatır. Bir sefere eklenecek durak sayısına üst sınır koymak müşteri memnuniyetini korur.
Navlunya demosunda bu akışı uçtan uca deneyebilirsiniz: bayi uygulamasında yük oluşturun, yönetim panelindeki eşleştirme masasında aday tırları gerekçeleriyle görün ve şoför uygulamasında teklifi kabul edin. Demoyu aç →